งานวิจัยเผยเทคนิคใช้ตับผลิต T Cells ช่วยฟื้นฟูภูมิคุ้มกัน

เมื่ออายุมากขึ้น ร่างกายก็เริ่มรวนตามกาลเวลา โดยเฉพาะระบบภูมิคุ้มกันที่อ่อนแอลง สาเหตุหลักมาจากต่อมไทมัส (Thymus) ซึ่งเป็นอวัยวะเล็กๆ หน้าหัวใจที่ทำหน้าที่ผลิต T Cells (เซลล์เม็ดเลือดขาวที่เป็นเหมือนทหารยามคอยดักจับเชื้อโรคและมะเร็ง) มันจะค่อยๆ ฝ่อและทำงานช้าลงตั้งแต่วัยผู้ใหญ่ตอนต้น แต่งานวิจัยล่าสุดจาก Broad Institute of MIT and Harvard ที่ตีพิมพ์ใน Nature อาจเจอทางออกสำหรับการย้อนวัยให้ระบบภูมิคุ้มกันแล้ว

ทีมวิจัยเกิดไอเดียว่า ในเมื่อต่อมไทมัสทำงานไม่ไหว ก็ต้องหาอวัยวะอื่นมาช่วยแบกภาระ หวยเลยไปออกที่ "ตับ" โดยพวกเขาใช้เทคโนโลยี mRNA (ชุดคำสั่งสร้างโปรตีน ลักษณะคล้ายกับที่ใช้ในวัคซีน) ฉีดเข้าไปกระตุ้นตับของหนูทดลองที่มีอายุมาก ให้ผลิตโปรตีนสัญญาณสำคัญ 3 ชนิด ได้แก่ DLL1, FLT3-L และ IL-7 ซึ่งปกติแล้วโปรตีนเหล่านี้มีหน้าที่เปลี่ยนเซลล์ธรรมดาให้กลายเป็น T Cells และคอยดูแลให้พวกมันแข็งแรง

เหตุผลที่เลือกตับ เพราะอวัยวะนี้เปรียบเสมือนโรงงานผลิตโปรตีนขนาดใหญ่ของร่างกาย และมีเลือดไหลเวียนผ่านตลอดเวลา ทำให้เหมาะแก่การเป็นเป้าหมายในการรักษา ผลการทดลองพบว่าหนูแก่ที่ได้รับทรีตเมนต์นี้นาน 4 สัปดาห์ มีปริมาณและความหลากหลายของ T Cells เพิ่มขึ้นอย่างเห็นได้ชัด ระบบภูมิคุ้มกันตอบสนองต่อวัคซีนได้ดีขึ้น และที่สำคัญคือสามารถต่อสู้กับเซลล์มะเร็งได้เก่งขึ้น ราวกับได้ระบบภูมิคุ้มกันวัยหนุ่มสาวกลับคืนมา

Feng Zhang หนึ่งในทีมวิจัยอธิบายว่า วิธีนี้เป็นการปรับแต่งร่างกายให้เลียนแบบการทำงานของต่อมไทมัสแบบชั่วคราว ซึ่งถือเป็นข้อดี เพราะการกระตุ้นผ่านตับแบบนี้ไม่ได้อยู่ถาวร ช่วยลดความเสี่ยงที่ภูมิคุ้มกันจะทำงานมากเกินไปจนเกิดการอักเสบหรือภาวะภูมิคุ้มกันทำลายตนเอง (Autoimmune) ซึ่งเป็นผลข้างเคียงที่น่ากังวลจากการรักษาแบบเดิมๆ

แม้ผลลัพธ์จะดูสวยหรูในหนูทดลอง แต่ยังต้องรอดูการพิสูจน์ในมนุษย์ต่อไปว่าจะได้ผลลัพธ์ที่ปลอดภัยและมีประสิทธิภาพเหมือนกันหรือไม่ ถ้าทำได้จริง นี่อาจเป็นกุญแจสำคัญที่ช่วยให้ผู้สูงอายุมีสุขภาพแข็งแรงและห่างไกลโรคได้นานขึ้น ไม่ต้องนั่งรอวันร่วงโรยไปตามยถากรรม