สารประกอบใหม่ฟื้นความจำหนูทดลองอัลไซเมอร์ได้ ทีมวิจัยเตรียมทดสอบคน

ทีมนักชีวเคมีจาก Federal University of the ABC (UFABC) ในบราซิลประกาศความสำเร็จในการพัฒนาสารประกอบใหม่ที่สามารถฟื้นฟูอาการของโรคอัลไซเมอร์ในหนูทดลองได้อย่างน่าประทับใจ สารตัวนี้ทำงานโดยการดึงทองแดงส่วนเกินออกจากคราบ beta-amyloid ที่สะสมในสมอง ซึ่งเป็นหนึ่งในลักษณะเด่นของโรคอัลไซเมอร์

Giselle Cerchiaro นักชีวเคมีหัวหน้าทีมวิจัย อธิบายว่าการศึกษาระดับนานาชาติในช่วงทศวรรษที่ผ่านมาเริ่มชี้ให้เห็นว่าไอออนทองแดงมีบทบาทในการกระตุ้นให้คราบ beta-amyloid จับตัวกันมากขึ้น การกลายพันธุ์ทางพันธุกรรมและการเปลี่ยนแปลงของเอนไซม์ที่ทำหน้าที่ขนส่งทองแดงในเซลล์อาจนำไปสู่การสะสมของธาตุนี้ในสมอง ส่งผลให้คราบพลัคเกาะกลุ่มกันมากขึ้น

ทีมวิจัยทดสอบสารประกอบทั้งหมด 9 ชนิด ผ่านการจำลองคอมพิวเตอร์ก่อน แล้วจึงคัดเหลือ 3 ตัวที่มีศักยภาพ ได้แก่ L09, L10 และ L11 ซึ่งคาดว่าจะสามารถผ่าน Blood-Brain Barrier (กำแพงป้องกันระหว่างกระแสเลือดกับสมอง) ได้ และอาจให้ผู้ป่วยรับประทานเป็นยาเม็ดได้

เมื่อนำไปทดสอบกับเซลล์สมองหนูในห้องทดลอง พบว่าสาร L11 มีพิษต่อเซลล์มากที่สุด ขณะที่ L09 และ L10 มีพิษต่ำและยังช่วยปกป้องไขมันและ DNA ของเซลล์จากความเสียหายที่เกิดจาก Oxidative Stress อีกด้วย ในการทดสอบกับหนูที่ถูกเหนี่ยวนำให้เป็นอัลไซเมอร์ สาร L10 โดดเด่นที่สุด ไม่เพียงแต่ช่วยคืนระดับทองแดงในฮิปโปแคมปัส (บริเวณสมองที่เกี่ยวข้องกับความจำ) กลับสู่ปกติ แต่ยังลดการอักเสบและ Oxidative Stress ในสมองอย่างมีนัยสำคัญ หนูที่ได้รับสารนี้ยังทำกิจกรรมเขาวงกตเพื่อทดสอบความจำเชิงพื้นที่ได้ดีกว่ามาก

Cerchiaro เผยว่าสาร L10 เป็นโมเลกุลที่เรียบง่าย ปลอดภัย และมีประสิทธิภาพ รวมถึงมีต้นทุนการผลิตที่ถูกกว่ายาที่มีอยู่ในตลาดมาก "แม้ว่ามันจะใช้ได้ผลเพียงบางส่วนของผู้ป่วย เนื่องจากโรคอัลไซเมอร์มีสาเหตุหลากหลาย แต่ก็ถือว่าเป็นความก้าวหน้าอย่างมากเมื่อเทียบกับทางเลือกที่มีอยู่ในปัจจุบัน" เธอกล่าว

ขณะนี้ทีมวิจัยกำลังเตรียมพร้อมสำหรับการทดลองทางคลินิกในมนุษย์ ซึ่งจะช่วยให้เห็นภาพชัดเจนยิ่งขึ้นว่าการรักษานี้จะใช้ได้ผลกับผู้ป่วยอัลไซเมอร์ทั่วโลกที่มีจำนวนประมาณ 55 ล้านคนหรือไม่ ที่น่าสนใจคือ ปัจจุบันยาที่มีอยู่สามารถทำได้เพียงบรรเทาอาการเท่านั้น การค้นพบครั้งนี้จึงอาจเป็นก้าวสำคัญในการรักษาโรคจากต้นตอจริง ๆ