GPT-5! คิดสูตรผลิตโปรตีนใหม่ ลดต้นทุนฮวบ 40% ใน 2 เดือน

ปกติเรามักเห็น AI โชว์เทพในโลกดิจิทัลอย่างการเขียนโค้ดหรือแก้โจทย์คณิตศาสตร์ แต่ในโลกของ "ชีววิทยา" (Biology) นั้นต่างออกไป เพราะต้องมีการลงมือทำจริง เลอะจริง ในห้องแล็บ ล่าสุด OpenAI ไม่รอช้า จับมือกับ Ginkgo Bioworks ส่งโมเดลเรือธงอย่าง GPT-5 ลงสนามจริง เชื่อมต่อกับระบบห้องแล็บอัตโนมัติ (Cloud Laboratory) เพื่อแก้โจทย์หินอย่างการเพิ่มประสิทธิภาพการสังเคราะห์โปรตีนแบบไร้เซลล์ หรือ Cell-Free Protein Synthesis (CFPS)

กระบวนการนี้เรียกว่า "Lab-in-the-loop" คือการให้ GPT-5 รับบทเป็นหัวหน้าทีมวิจัย ออกแบบการทดลองแล้วส่งคำสั่งไปให้หุ่นยนต์ของ Ginkgo ผสมสารเคมีจริง ๆ จากนั้นส่งผลลัพธ์กลับมาให้ AI วิเคราะห์เพื่อปรับปรุงสูตรในรอบถัดไป วนลูปไปเรื่อย ๆ งานนี้มีการทดสอบไปกว่า 36,000 รูปแบบ ผ่านจานหลุมทดลองกว่า 580 แผ่น ซึ่งสอดคล้องกับความสามารถที่เคยเป็นข่าวฮือฮาว่า GPT-5 โชว์เหนือคิดสูตรวิจัยชีวภาพใหม่ โดยครั้งนี้พิสูจน์แล้วว่าทำได้จริงและทรงพลังสุด ๆ

ผลลัพธ์ที่ได้ทำเอานักวิจัยต้องอ้าปากค้าง เพราะหลังจากผ่านไปแค่ 3 รอบของการทดลอง (ใช้เวลาเพียง 2 เดือน) GPT-5 สามารถค้นพบสูตรผสมใหม่ที่ลดต้นทุนการผลิตโปรตีนลงได้ถึง 40% และลดค่าสารตั้งต้น (Reagents) ได้กว่า 57% เมื่อเทียบกับวิธีที่ดีที่สุดก่อนหน้านี้ ที่น่าสนใจคือ AI ดันไปเจอ "สูตรลับ" ที่มนุษย์มักมองข้าม หรือไม่เคยคิดจะลองผสมมาก่อน โดยเฉพาะสูตรที่ทำงานได้ดีเยี่ยมในสภาวะที่มีออกซิเจนต่ำซึ่งเป็นข้อจำกัดของห้องแล็บแบบอัตโนมัติ

เรื่องนี้ไม่ใช่แค่ชัยชนะของ AI แต่เป็นข่าวดีของวงการแพทย์และอุตสาหกรรม เพราะ "โปรตีน" คือหัวใจสำคัญของการผลิตยาและเอนไซม์ต่าง ๆ การที่ AI ช่วยลดต้นทุนและเร่งสปีดงานวิจัยได้ขนาดนี้ อนาคตเราอาจได้เห็นยารักษาโรคใหม่ ๆ ออกสู่ตลาดไวขึ้น ในราคาที่จับต้องได้ แหม... ต่อไปนี้นักวิจัยอาจไม่ต้องอดหลับอดนอนเฝ้าหลอดทดลองแล้ว ให้ AI เฝ้าแทน ส่วนคนก็รอดูผลลัพธ์สวย ๆ (หวังว่าจะไม่โดนแย่งงานวิจัยไปหมดนะ)