ข้ามไปยังเนื้อหา

Vulcan ของ ULA ล้มเหลวครั้งแรกในรอบ 20 ปี ดาวเทียม Amazon Leo 40 ดวงตกกลับโลก

ดาราศาสตร์
1 ครั้ง
0 ความเห็น
5 นาที
Vulcan ของ ULA ล้มเหลวครั้งแรกในรอบ 20 ปี ดาวเทียม Amazon Leo 40 ดวงตกกลับโลก
จรวด Vulcan ของ ULA ในเที่ยวบินก่อนหน้า · ภาพ: U.S. Space Force photo by DeAnna Murano / Wikimedia Commons (Public domain)
By Suphansa Makpayab
TL;DR

จรวด Vulcan ของ ULA พร้อมดาวเทียม Amazon Leo 40 ดวงตกกลับสู่โลกไม่กี่นาทีหลังขึ้นบินเมื่อ 15 พ.ย. เป็นภารกิจล้มเหลวทั้งหมดครั้งแรกของ ULA คาดว่าจรวดจะถูกระงับการบินไม่มีกำหนด กระทบแผนอินเทอร์เน็ตดาวเทียมของ Amazon กองทัพสหรัฐฯ และ NASA

จรวด Vulcan ของ United Launch Alliance (ULA) พร้อมดาวเทียมอินเทอร์เน็ตบรอดแบนด์ Amazon Leo จำนวน 40 ดวง ตกกลับสู่โลกในเวลาไม่กี่นาทีหลังทะยานขึ้นจาก Cape Canaveral Space Force Station รัฐฟลอริดา เมื่อวันอาทิตย์ที่ 15 พฤศจิกายน เวลา 12:40 น. ตามเวลาท้องถิ่น (23:40 น. ตามเวลาไทย) คาดว่าความล้มเหลวนี้จะทำให้ Vulcan ถูกระงับการบินโดยไม่มีกำหนด

ULA ระบุในแถลงการณ์ว่าจรวดเกิดความผิดปกติ (anomaly) เมื่อบินไปได้ 10 นาที และไม่สามารถส่งภารกิจของ Amazon ขึ้นสู่วงโคจรได้ โดยบริษัทยังไม่มีข้อมูลเฉพาะที่จะอธิบายสาเหตุ นี่เป็นภารกิจล้มเหลวทั้งหมดครั้งแรกของ ULA นับตั้งแต่ก่อตั้งในปี 2006 จากการควบรวมหน่วยงานจรวดของ Boeing และ Lockheed Martin

ก่อนหน้านี้ Vulcan เคยมีปัญหากับจรวดเชื้อเพลิงแข็งเสริม (solid rocket booster) ใน 2 จาก 4 เที่ยวบินแรก แต่จรวดยังไปถึงวงโคจรได้ทั้งสองครั้ง ส่วนครั้งนี้จรวดเชื้อเพลิงแข็งทั้ง 6 ตัวดูทำงานปกติในช่วง 2 นาทีแรก

แหล่งข่าวหลายรายบอก Ars Technica ว่าความผิดปกติเกิดที่ท่อนบูสเตอร์ (booster stage) ไม่ใช่ท่อนบน Centaur V หรือจรวดเชื้อเพลิงแข็ง แต่ยังไม่ทราบว่าเกิดจากเครื่องยนต์ BE-4 ของ Blue Origin ที่ใช้เชื้อเพลิงมีเทนจำนวน 2 เครื่อง หรือชิ้นส่วนอื่นที่ป้อนเชื้อเพลิงเข้าเครื่องยนต์

ข้อมูลจากการถ่ายทอดสดของ ULA ระบุว่า BE-4 ควรดับเมื่อบินได้เกือบ 5 นาที แต่ยังทำงานต่ออีกอย่างน้อย 30 วินาที ซึ่งอาจบ่งชี้ว่าท่อนบูสเตอร์ทำงานต่ำกว่าที่คาดและเดินเครื่องนานขึ้นเพื่อชดเชย หลังเครื่องยนต์ดับ ภาพจำลองจากข้อมูลเทเลเมทรีแสดงว่าจรวดเริ่มหมุน และยังหมุนต่อเมื่อท่อนบน Centaur V แยกตัว เครื่องยนต์ RL10 สองเครื่องของ Centaur จุดติด แต่ ULA ยุติการถ่ายทอดสดโดยไม่กล่าวถึงความผิดปกติ ก่อนประกาศความล้มเหลวทางโซเชียลมีเดีย

ULA ระบุว่าจะหาสาเหตุ กำหนดมาตรการแก้ไข และกลับมาบินโดยเร็วที่สุด พร้อมให้ลูกค้าเห็นกระบวนการสอบสวน

ผลกระทบต่อ Amazon

  • ภารกิจนี้เป็นเที่ยวแรกจาก 38 เที่ยวบินของ Vulcan ที่ Amazon จองไว้ เหลืออีก 37 เที่ยว โดยแต่ละเที่ยวมีกำหนดส่งดาวเทียม Amazon Leo 40 ดวงขึ้นไป
  • ปัจจุบันมีดาวเทียม Amazon Leo ในวงโคจร 396 ดวง จากแผนทั้งหมด 3,292 ดวงสำหรับรุ่นแรก และ Amazon เคยบอก Ars ในเดือนตุลาคมว่ามีพอจะเริ่มให้บริการอินเทอร์เน็ตเชิงพาณิชย์ช่วงแรกภายในสิ้นปี
  • Amazon ผลิตดาวเทียมครบ 1,000 ดวงแล้ว แปลว่ากว่าครึ่งยังรอการปล่อยอยู่
  • Amazon จองเที่ยวบินกับ Arianespace รวม 24 เที่ยว ปล่อยไปแล้ว 3 เที่ยว และเที่ยวที่ 4 ใช้จรวด Ariane 6 จาก French Guiana เดือนนี้ และยังจอง Falcon 9 ของ SpaceX ไว้อีก 10 ภารกิจ

Amazon ระบุว่าการปล่อยทุกครั้งมีความเสี่ยง โดยเฉพาะภารกิจแรกอย่าง LV-01 และเชื่อว่า ULA จะเรียนรู้จากภารกิจนี้

ด้าน New Glenn ของ Blue Origin ก็เผชิญอุปสรรคเช่นกัน โดยจรวดระเบิดระหว่างการทดสอบภาคพื้นดินในฟลอริดาเมื่อเดือนพฤษภาคม ทำให้แท่นปล่อยใช้งานไม่ได้ถึงอย่างน้อยสิ้นปี ผลสอบสวนชี้ว่าเกิดจากวาล์วผิดปกติในเครื่องยนต์ BE-4 หากพบว่า BE-4 เป็นต้นเหตุของความล้มเหลวของ Vulcan ครั้งนี้ อาจกระทบแผนนำ New Glenn กลับมาบินต้นปีหน้า (ก่อนหน้านี้ Blue Origin เคยส่ง New Glenn ลงจอดท่อนแรกสำเร็จ)

ผลกระทบต่อกองทัพและ NASA

Vulcan มีสัญญาปล่อยภารกิจความมั่นคงแห่งชาติของสหรัฐฯ ราวครึ่งหนึ่งในช่วงไม่กี่ปีข้างหน้า ก่อนหน้านี้ Space Force เคยย้าย 6 ภารกิจจาก ULA ไปให้ SpaceX เพราะ Vulcan ล่าช้า และ Ars คาดว่าจะมีการสลับภารกิจเพิ่มอีก ทำให้กระทรวงกลาโหมพึ่งพา SpaceX มากขึ้น อย่างไรก็ตาม SpaceX ระบุชัดว่า Falcon 9 และ Falcon Heavy จะไม่อยู่ใช้งานอีกนาน เพราะกำลังเปลี่ยนไปใช้ Starship และยังไม่เปิดเผยแผนรับรอง Starship สำหรับภารกิจความมั่นคง ซึ่งต้องใช้เวลาหลายปี

สำหรับ NASA ก่อนหน้านี้หน่วยงานประกาศเลือกท่อนบน Centaur ของ ULA สำหรับจรวด Space Launch System (SLS) ในเที่ยวบินอนาคต แทนท่อนบนของ Boeing ที่แพงกว่าและยังไม่ผ่านการพิสูจน์ โดยตั้งเป้าใช้ Centaur กับภารกิจส่งนักบินไปดวงจันทร์เร็วสุดในปี 2028 NASA จึงต้องการตัดความเป็นไปได้ที่ Centaur V มีปัญหาในเที่ยวบินนี้ นอกจากนี้ New Glenn มีเที่ยวบินของโครงการ Artemis ค้างอยู่ปีหน้า รวมถึงการทดสอบยานลงจอดดวงจันทร์ของ Blue Origin ซึ่งอาจเลื่อนออกไปอีกหาก BE-4 เป็นสาเหตุ

ผู้บริหารสูงสุดของ NASA (NASA Administrator) ตอบแถลงการณ์ของ ULA ว่า ขอบคุณที่แจ้งข้อมูลต่อสาธารณะและพันธมิตรอย่างรวดเร็ว ทีม NASA พร้อมช่วยเหลือการสอบสวนและการแก้ไข และ "Artemis, Moon Base และประเทศชาติต้องการ ULA"

ความเห็น (0)

เข้าสู่ระบบเพื่อแสดงความเห็น

เข้าสู่ระบบ

ยังไม่มีความเห็น

เป็นคนแรกที่แสดงความเห็นในบทความนี้